پلاک زوج است یا فرد؟ روش تشخیص و قوانین طرح زوج و فرد ۱۴۰۵

زوج یا فرد بودن پلاک را رقم آخرِ عدد سه‌رقمی پلاک تعیین می‌کند؛ همان عددی که بعد از حرف پلاک آمده است. دو رقم سمت چپ و کد شهر (عدد کنار کلمه «ایران») هیچ نقشی ندارند. پلیس راهور تهران هم در اطلاعیه‌های طرح زوج و فرد دقیقاً همین ملاک را اعلام می‌کند.

روش تشخیص در یک نگاه

رقم آخر ۰، ۲، ۴، ۶ یا ۸ یعنی پلاک زوج و ۱، ۳، ۵، ۷ یا ۹ یعنی پلاک فرد. صفر همیشه زوج حساب می‌شود.

اشتباه رایج این است که رانندگان به دو رقم اول پلاک یا کد شهر نگاه کنند. در مثال اول، کد شهر ۶۷ فرد است و دو رقم اول ۱۲ زوج، اما ملاک فقط ۵ است و پلاک فرد است.

کجا زوج یا فرد بودن پلاک مهم است؟

طرح کنترل آلودگی هوا (محدوده زوج و فرد سابق)

در تهران، ورود به محدوده طرح کنترل آلودگی هوا شنبه تا چهارشنبه از ساعت ۶:۳۰ تا ۱۸ بدون مجوز یا سهمیه، جریمه ۱۶۸,۷۵۰ تومانی پلیس راهور برای هر روز دارد. ساکنان محدوده و دارندگان سهمیه شرایط جداگانه دارند.

طرح زوج و فرد از درب منزل در روزهای آلوده

در آذر ۱۴۰۴، کارگروه اضطرار آلودگی هوای تهران برای اولین بار طرح زوج و فرد را برای کل شهر و از درب منزل اجرا کرد: ساعت ۶:۳۰ تا ۲۰:۳۰ و جریمه ۲۰۰ هزار تومان برای هر بار تخلف (اعلام پلیس راهور تهران، آذر ۱۴۰۴). در هر روز اجرا، پلاک‌های یک گروه (زوج یا فرد) اجازه تردد دارند. این طرح فقط در روزهایی اجرا می‌شود که کارگروه اضطرار اعلام کند؛ پیش از حرکت، اطلاعیه همان روز را ببینید.

جزئیات ساعت‌ها، محدوده و معافیت‌ها را در طرح زوج و فرد تهران ۱۴۰۵ نوشته‌ایم.

موتورسیکلت‌ها چطور؟

پلاک موتورسیکلت شکل دیگری دارد: یک عدد سه‌رقمی بالا و یک عدد پنج‌رقمی پایین. در اجرای آذر ۱۴۰۴، موتورسیکلت‌ها مشمول طرح زوج و فرد از درب منزل نبودند. برای دوره‌های بعدی، اطلاعیه رسمی همان دوره ملاک است.

جریمه را کجا ببینیم و چطور اعتراض کنیم؟

• جریمه‌های طرح با دوربین ثبت می‌شود و معمولاً چند روز بعد در سامانه خلافی خودرو (اپلیکیشن پلیس من یا سامانه‌های پرداخت قبض) دیده می‌شود.
• اگر فکر می‌کنید جریمه اشتباه ثبت شده، مثلاً پلاک خوانا نبوده یا خودرو مشمول معافیت است، از طریق پلیس +۱۰ یا سامانه اعتراض به جرایم رانندگی اعتراض ثبت کنید.
• جریمه‌های پرداخت‌نشده روی هم جمع می‌شوند و اگر از سقف معینی بیشتر شوند، خودرو قابل توقیف است.

زوج و فرد و بیمه شخص ثالث

جریمه طرح زوج و فرد هیچ اثری روی بیمه شخص ثالث یا تخفیف عدم خسارت شما ندارد. اما تردد بدون بیمه شخص ثالث معتبر، جدا از این طرح‌ها، تخلف است و در صورت تصادف همه خسارت با خودتان است. تاریخ اعتبار بیمه‌نامه را در صفحه بیمه شخص ثالث استعلام کنید و اگر گذشته است، مبلغ جریمه روزانه را در جدول جریمه دیرکرد ۱۴۰۵ ببینید.

آخرین بروزرسانی: مهر ۱۴۰۵ — بر اساس اطلاعیه‌های پلیس راهور تهران.