
بعد از تصادف، اولین سؤال بیشتر رانندهها این است: «بیمه چقدر خسارت میدهد؟» پاسخ ساده نیست؛ چون نحوه تعیین خسارت خودرو به نوع بیمه، مقصر یا زیاندیده بودن، شدت آسیب، مدارک، کروکی، سقف تعهد مالی، نظر کارشناس ارزیاب خسارت و گاهی افت قیمت خودرو بستگی دارد. در بیمه شخص ثالث، خسارت زیاندیده در چهارچوب قانون و تعهدات بیمهنامه مقصر بررسی میشود؛ در بیمه بدنه، خسارت خودروی بیمهشده طبق شرایط بیمهنامه، فرانشیز، استهلاک و پوششهای خریداریشده محاسبه میشود. قانون بیمه شخص ثالث، خسارت مالی و بدنی را تعریف کرده و جبران خسارت شخص ثالث را در حدود مقررات بر عهده بیمهگر میداند.
تعیین خسارت خودرو معمولاً با تشکیل پرونده خسارت شروع میشود. شرکت بیمه یا مرکز پرداخت خسارت، مدارک رانندهها، بیمهنامهها، وضعیت خودروها، گزارش حادثه و میزان آسیب را بررسی میکند. د رادامه نحوه تعیین خسارت خودرو سپس کارشناس ارزیاب خسارت، مشخص میکند کدام قطعه قابل تعمیر است، کدام قطعه باید تعویض شود، اجرت تعمیر چقدر است و آیا خسارت با سقف تعهد بیمهنامه هماهنگ است یا نه. بنابراین مبلغ نهایی فقط بر اساس ظاهر آسیب تعیین نمیشود؛ بلکه ترکیبی از نظر فنی، شرایط بیمهنامه و مقررات رسمی است.
کارشناس ابتدا نوع حادثه و ارتباط آن با خسارت را بررسی میکند. سپس قطعات آسیبدیده، شدت ضربه، نیاز به تعمیر یا تعویض، قیمت روز قطعات، اجرت تعمیر، سابقه آسیب، امکان افت قیمت و کامل بودن مدارک را میسنجد. اگر خودرو قبل از کارشناسی تعمیر شده باشد، اثبات میزان خسارت سختتر میشود. در آییننامه ۵۳ بیمه مرکزی نیز تأکید شده است که در بیمه بدنه خودرو، بیمهگذار نباید بدون موافقت بیمهگر خودرو را تعمیر کند؛ مگر در مواردی که مقررات یا دستور مقام انتظامی ایجاب کند.
در بیمه شخص ثالث، اگر شما زیاندیده باشید، خسارت مالی خودرو از محل بیمهنامه شخص ثالث مقصر و تا سقف تعهد مالی آن پرداخت میشود. خسارت خودروی مقصر از محل بیمه شخص ثالث خودرو قابل پرداخت نیست. قانون شخص ثالث نیز مواردی مثل خسارت وارد به وسیله نقلیه مسبب حادثه را از شمول این بیمه خارج کرده است.
در بیمه بدنه، موضوع بیمه خودروی شماست. اگر پوشش مربوطه را داشته باشید، نحوه تعیین خسارت خودرو خودتان بررسی میشود؛ اما فرانشیز بیمه، استهلاک، ارزش روز خودرو، مبلغ بیمهشده و استثناهای بیمهنامه روی پرداخت اثر دارند. در آییننامه ۵۳، خسارت جزئی بر اساس هزینه تعمیر، دستمزد، قیمت روز قطعات تعویضی، کسر استهلاک و فرانشیز محاسبه میشود.

خسارت بدون کروکی زمانی قابل بررسی است که حادثه از نظر شرکت بیمه و مقررات مربوط، شرایط لازم را داشته باشد؛ مثلاً مقصر مشخص باشد، طرفین اختلاف نداشته باشند، مدارک کامل باشد و حادثه مشمول شرایط خاصی مثل خسارت بدنی یا ابهام جدی نباشد. عدد، سقف و شرایط دقیق این بخش باید با آخرین بخشنامه بیمه مرکزی و رویه شرکت بیمه بررسی و بهروزرسانی شود.
قبل از مراجعه و نحوه تعیین خسارت خودرو، این موارد را آماده کنید:
افت قیمت یعنی خودرو بعد از تصادف، حتی پس از تعمیر، ارزش بازار قبلی خود را از دست بدهد. بیمه مرکزی اعلام کرده که دستورالعمل کسر قیمت وسیله نقلیه، نحوه تعیین خسارت خودرو و بررسی افت قیمت را بر اساس عواملی مانند سن، ارزش خودرو و شدت صدمه مشخص میکند و شرکتهای بیمه باید آن را در چهارچوب مقررات اجرا کنند.
اول از کارشناس بخواهید ریز محاسبه و نحوه تعیین خسارت خودرو را توضیح دهد: کدام قطعه تعمیر شده، کدام قطعه تعویضی محاسبه شده، چه مبلغی بابت اجرت، استهلاک، فرانشیز یا سقف تعهد کسر شده است. اگر همچنان اختلاف دارید، از مسیر اعتراض داخلی شرکت بیمه، ارجاع به کارشناس دیگر، داوری یا مراجع قانونی استفاده کنید. در بیمه بدنه، آییننامه ۵۳ به امکان رسیدگی در صورت عدم توافق اشاره دارد.

در لینک بیمه علاوه بر اطلاع از نحوه تعیین خسارت خودرو میتوانید قبل از خرید یا تمدید بیمه خودرو، شرایط شرکتهای بیمه، سقف تعهدات و پوششها را مقایسه کنید. اگر نمیدانید بیمه شخص ثالث یا بدنه شما برای ریسکهای احتمالی کافی است یا نه، مشاوره تخصصی قبل خرید بیمه با کارشناسان لینک بیمه میتواند از خرید اشتباه جلوگیری کند. هدف فقط خرید بیمه نیست؛ انتخاب بیمهای است که هنگام خسارت، کاربرد واقعی داشته باشد.
نحوه تعیین خسارت خودرو به یک فرمول ثابت محدود نمیشود. کارشناس بیمه نوع بیمه، مدارک، کروکی، شدت آسیب، هزینه تعمیر یا تعویض، سقف تعهد، فرانشیز، استهلاک، افت قیمت و وضعیت خودرو را بررسی میکند. برای دریافت خسارت بیمه بهتر، باید مدارک کامل داشته باشید، قبل از کارشناسی خودرو را تعمیر نکنید و هنگام خرید بیمه، فقط قیمت را معیار قرار ندهید. لینک بیمه میتواند در مقایسه بیمه شخص ثالث و بدنه، بررسی تعهدات و انتخاب آگاهانهتر به شما کمک کند.